– De Canon van de Duitse Bezetting- David Barnouw

Geschiedenis van Nederland 1940-1945
De Canon van de Duitse Bezetting
 

Auteur: David Barnouw
Boekvorm: gebonden met illustraties
Pagina’s : 176
Uitgever: Walburg Pers
Uitgebracht: 2010
ISBN: 978.90.5730.592.4

 

 

 

Bespreking: Na het verschijnen in 2006 van de canon  van Nederland, opgesteld door de commissie-Van Oostrom, waarin de belangrijkste gebeurtenissen uit onze rijke historie kort en bondig werd beschreven, verschenen er in korte tijd talrijke canons over de meest uiteenlopende onderwerpen. Zo ontstonden er provinciale  en stedelijke canons, maar ook canons over diverse wetenschappen. Met de bedoeling aandacht te houden voor het erfgoed en de historie ervan en voor het onderwijs vormen deze canons toegankelijke leerstof. Het kon dan ook niet uitblijven dat er ook een canon zou verschijnen specifiek over één van de meest ingrijpende gebeurtenis uit onze geschiedenis, namelijk  de bezettingsjaren. Vooral  ook gezien het feit dat het aantal ooggetuigen steeds minder wordt. Thans heeft deze canon het licht mogen zien onder de titel Geschiedenis van Nederland 1940-1945. De Canon van de Duitse Bezetting van de hand van David Barnouw.

Vanzelfsprekend werd deze canon voorbereid door het NIOD, het Nederlands Instituut voor Oorlogsdocumentatie. In 2007 werd door dit instituut begonnen met een internetversie, waarover door de bezoekers gediscussieerd kon worden. Er werd een veertigtal vensters geplaatst en  honderden bezoekers lieten destijds een reactie achter.  Daaruit  moest een definitieve canon gevormd gaan worden met wat iedere Nederlander behoort te weten over de Tweede Wereldoorlog en de Bezetting. Aan David Barnouw, onderzoeker en voorlichter van het NIOD, de taak om deze internetcanon om te zetten in een helder en informatief boek en in deze opzet is hij duidelijk geslaagd. In het boek volgt de samensteller niet exact de vensters, die het NIOD heeft staan op haar site. Naast het feit dat het boek meer vensters bevat dan de site van de NIOD- namelijk vijftig net als de Canon van Nederland- , valt ook meteen op dat het boek veel minder abstract is, omdat diverse vensters  een gezicht hebben gekregen door de persoon centraal te stellen. Zo wordt er bijvoorbeeld aandacht besteed aan de verzetsvrouw Tante Riek en aan het kerkelijk verzet in de personen van kardinaal de Jong en dominee Gravemeijer. Echter ook politici als Gerbrandy en Churchill en veldheren als Eisenhouwer en de zeeheld Karel Doorman worden op deze persoonlijke wijze benaderd en daardoor komen de gebeurtenissen dichterbij de lezer, wat zeker  de jonge lezers, die nauwelijks nog iets met de oorlog hebben, meer zal aanspreken.

Hoewel de titel De Canon van de Duitse Bezetting doet vermoeden dat het hier alleen om Nederland gaat, is de werkelijkheid anders, want ook voor Nederlands-Indië tijdens de oorlogsjaren is er aandacht. Ook de tijdsaanduiding 1940-1945 is enigszins misleidend. Zowel de Nederlandse als de Nederlands-Indische naoorlogse periode komen in dit boek ter sprake. Door onderwerpen te behandelen als de  naoorlogse berechting, de wederopbouw en de opvang van de slachtoffers, alsmede de dekolonisatie van Nederlands-Indië toont Barnouw de gevolgen, die voortgevloeid waren uit de oorlog en waar ons land mee om moest leren gaan na 1945. Het boek is daarom, mede ook door de vele verzorgde illustraties en de goede bondige schrijfstijl,bij uitstek geschikt  voor het onderwijs om als uitgangspunt te dienen voor de lessen Geschiedenis met betrekking tot de Tweede Wereldoorlog.

Beoordeling: X X X  Goed.