-Alleen kinderen huilen- Ron de Vos

Alleen kinderen huilen

 

 

Auteur: Ron de Vos
Boekvorm: Paperback
Pagina’s: 293
Uitgever: Lemmens
Uitgebracht: 2007
ISBN: 978.90.7749.019.8

 

 

Bespreking: Tot voor kort hield de missie in Irak de Nederlandse gemoederen erg bezig. Zo zeer zelfs
dat we bijna zijn vergeten dat er ook eerdere missies waren, zoals de Nederlandse deelname aan de UNIFILmissie in Libanon jaren van november 1978 tot september 1980. In 1975 was er een burgeroorlog uitgebroken in Libanon. In het zuiden namen de Palestijnse rebellen ook nog eens de wapens op tegen Israël. Om het gebied enigszins te stabiliseren, werd er besloten tot oprichting van een VN-troepenmacht, waaraan ook Nederland ging deelnemen. Het zou een vredesmissie worden en daardoor dachten veel Nederlanders dat het een makkelijke missie was. Dat deze missie echter verre van gemakkelijk was getuigt het boek “Alleen kinderen huilen” van Ron de Vos, zelf een voormalig UNIFIL-militair. Als dienstplichtig militair diende hij in Libanon van juli ’80 tot eind januari 1981 in Libanon, de periode, die ook in zijn boek centraal staat.

Officieel dateert het boek van 2007 en genoot/geniet onder de Libanon-veteranen grote bekendheid. Maar nu ook vanuit de burgerbevolking steeds meer interesse ontstaat voor de Nederlandse veteranen vond uitgeverij Lemmens het tijd worden om dit boek ook bij een groter publiek onder de aandacht te brengen. En dit boek verdient die extra aandacht zeker, omdat het niet alleen een verslag is van een missie, maar omdat het vooral dieper inzicht geeft in de menselijke psyche, dat niet alleen bepalend is voor de Libanon-veteranen, maar die ook op veteranen van andere missies van toepassing is.

“Alleen kinderen huilen” omvat een aantal verhalen van de infanterie-eenheid, die gelegerd was op post 7-12 te Rishknanayah in Zuid-Libanon. Gek genoeg een post, die recht tegenover een stelling van de PLO ( het Palestijnse Bevrijdings Leger)was gelegen. De eenheid zelf bestond uit 22 man en hun verhalen zijn opgetekend door hun commandant, de toen 19-jarige Ron de Vos. Bevorderd tot sergeant kwam hij aan het hoofd te staan van deze groep mannen, die door het boek heen steeds vertrouwder worden voor de lezer. De Vos brengt de buitenlandse missie een stuk dichterbij door verslag te doen van hun dagelijkse gebeurtenissen en ergernissen, zoals over hun problemen op de post: gebrek aan voorzieningen, de honger en soms dagen zichzelf niet kunnen wassen wegens patrouilles. De auteur schrijft openhartig over deze patrouilles, die soms langer duurden dan noodzakelijk was en waar angst en spanning dikwijls de overhand hadden. Maar ook de ervaringen tijdens hun omgang met de lokale bevolking worden de lezer niet onthouden.

Wat dit boek echter weer zo actueel maakt, is de bijzondere aandacht, die schrijver heeft voor de psychische ontwikkelingen die zijn mannen doormaken als gevolg van deze missie. Missies als deze in Libanon- maar dat geldt evenzeer voor andere missies- verstevigde de onderlinge band tussen de mannen. Dat blijkt uit de aangrijpende wijze, waarop de auteur beschrijft hoe de dood van één van zijn mannen, Christiaan, een onuitwisbare indruk op hem en op zijn medewapenbroeders maakte, wat hen voorgoed veranderde. Maar ook individueel onderging iedereen een ingrijpende verandering in zijn persoonlijkheid door verschillende gebeurtenissen. Een bijna schokkend verhaal, wat hiervan het voorbeeld is, vormt het relaas van ondergeschikte van der Vlugt. Door verwarring als gevolg van de taalbarrière raakte hij met zijn geweer een kleine jongen nogal flink. Even later zag hij dat de vader van de jongen zwaar gewond was, zijn arm was verbrijzeld geraakt. De militair raakte in paniek en liet de man bloedend achter. Uit het boek spreekt duidelijk de wanhoop, die er heerst onder de militairen. Terwijl ze hun best deden om de rust te helpen bewaren, werden ze toch beschoten door de PLO. De schrik van de beschieting leidde bij één militair zelfs tot een stotterprobleem. Het leidde tot verwarring onder de manschappen over het nut van hun aanwezigheid daar.

Maar de Vos laat het in zijn boek niet bij de ervaringen tijdens de missie alleen. Hij besteedt ook aandacht aan de tijd na hun thuiskomst. De moeite, die zowel hij als de andere mannen hebben om de oude draad van hun leven weer op te pakken. De ervaringen in het buitenland heeft hen rijker gemaakt, maar ook veel meer volwassen. Ze zijn zich bewust geworden van de betrekkelijkheid van het leven en meer nog hun eigen persoonlijke tekortkomingen. Alleen zijn die veranderingen voor een buitenstaander nauwelijks te bevatten en behalve aan elkaar kunnen ze hun frustraties en hun angsten dan ook met niemand delen. Ron de Vos voelde het daarom als een soort van verplichting om deze verhalen op te schrijven, vooral ook als eerbetoon aan zijn boezemvriend en wapenbroeder Hans, naar wie hij altijd opgekeken had, maar die na zijn terugkeer uit Libanon zijn leven niet meer op de rails had weten te krijgen en dat is zeker de grote waarde van dit boek.

“Alleen kinderen huilen” is een zeer goed geschreven boek, waarbij de auteur zich op gelijke voet stelt met zijn manschappen. Hij gedroeg zich niet stoerder of minder kwetsbaar dan de anderen. Voor iedereen waren de omstandigheden immers hetzelfde. Hoewel het boek op het eerste gezicht een boeiend verslag lijkt te zijn, is het geen boek dat je in één keer uitleest. Daarvoor zijn een aantal verhalen te indrukwekkend voor de buitenstaander. Toch is het boek geen aanklacht tegen de staat, al bekent de Vos wel dat zijn militaire opleiding tekort geschoten is voor deze taak. Voor de lezer ontstaat na het lezen van dit boek des temeer het besef hoe diep de psychische verwondingen zijn, die de militairen tijdens hun missie oplopen. Of zoals de ondertitel al aangeeft: “Oorlog hoeft niet te doden om een leven te nemen”.

 

Beoordeling: X X X X Zeer goed

Voor korte informatie over de achtergrond voor de deelname van Nederland in Libanon  zie:  http://www.vredesnaam.com/libanon.html